Người sáng lập Apple Steve Jobs lúc sinh thời từng nói rằng Apple không chỉ là một công ty công nghệ, dù họ phát minh ra một số sản phẩm công nghệ cao nhất trên thế giới. Chính cuộc hôn nhân của công nghệ với giáo dục khai phóng và nhân văn đã giúp cho Apple trở nên vượt trội.

LTS: Axelle Tessandier có một bài viết đăng trên The Next Web về gắn kết tinh thần doanh nhân với sự sáng tạo trong công nghệ. Câu chuyện cho thấy tầm quan trọng của nhân văn trong giáo dục. FUV giới thiệu bạn đọc:

Norio Ogha, cựu chủ tịch của Tập đoàn Sony, đã qua đời. Dù tôi không kỳ vọng nhiều độc giả biết về ông vì báo chí chẳng mấy đưa tin về sự kiện này, Norio Ogha đã có một sự nghiệp cực kỳ thú vị.

Ông ấy không chỉ là nhà phát minh ra đĩa CD mà còn là một ca sĩ opera chuyên nghiệp đầy triển vọng, đã học tại Đại Học danh tiếng Nghệ Thuật và Âm Nhạc Quốc Gia Tokyo. Ông còn là một phi công và tự mình lái chuyên cơ đưa Chủ tịch tập đoàn Sony đi khắp thế giới.

Steve Jobs của Apple xem Norio Ogha là một nguồn cảm hứng to lớn vì cả hai cùng chia sẻ niềm tin rằng muốn tạo ra những sáng tạo công nghệ thực sự, cần phải kết hợp công nghệ với giáo dục khai phóng.

Jobs và Ogha biết rõ, chỉ bằng cách khám phá và bước ra khỏi vùng an toàn của mỗi cá nhân mới có thể tạo ra những bộ óc tò mò và cởi mở nhất. Cùng làm việc với những người liên tục đặt cho mình câu hỏi, cũng như có các ý kiến khác biệt và cách nhìn mới sẽ cho phép bạn nhìn vấn đề từ những góc cạnh khác nhau cũng như những hiểu biết mới cho phép bạn vượt lên lối tư duy thông thường, để có thể nghĩ vượt ra ngoài lề thói.

Tư duy quan trọng hơn kiến thức

Sáng tạo không phải là một khái niệm, nó giống như một kỹ năng: một thiên hướng cần phải được nuôi dưỡng.

Như Steve Jobs đã giải thích trong bài phát biểu tại Hội Nghị Các Nhà Phát Triển Toàn Cầu (WWDC) của Apple: “Chúng ta không chỉ là một công ty công nghệ, dù chúng ta phát minh ra một số sản phẩm công nghệ cao nhất trên thế giới,” ông nói. “Chính cuộc hôn nhân của công nghệ với giáo dục khai phóng và nhân văn đã giúp cho Apple trở nên nổi bật.”

Triết lý này đúng với Thung lũng Silicon hơn bất kỳ nơi nào khác, không phải vì Apple, mà vì chính vì các đặc tính của khu vực này.

Vivek Wadhwa, một học giả tại Đại Học California, Berkeley; đồng thời là nghiên cứu cao cấp tại Trường Luật Harvard và là Giám đốc nghiên cứu tại Trung tâm Khởi nghiệp và Thương mại hoá Nghiên cứu của Đại học Duke nhận xét: “mọi người tin rằng Thung lũng Silicon thường do các kỹ sư thống trị và khả năng sáng tạo thường liên quan đến học vấn trong lĩnh vực toán học và khoa học. Cả hai giả định trên đều sai lầm.”

Muốn tạo ra những sáng tạo công nghệ thực sự, cần phải kết hợp công nghệ với giáo dục khai phóng.

Các nghiên cứu của Vivek chứng minh rằng rất nhiều kỹ sư tại đây có bằng cấp về nghệ thuật và nhân văn. Vì thế, nếu bạn nghĩ về doanh nhân khởi nghiệp không giống như một công việc mà là một nghệ thuật, thì hợp nhất giáo dục khai phóng với công nghệ còn hợp lý hơn.

“Các nhà sáng lập và nhân viên của doanh nghiệp khởi nghiệp thường thích xây dựng công ty từ ban đầu hơn là gia nhập vào một công ty đã tồn tại sẵn. Cũng giống như các nghệ sĩ Jazz hay các nghệ sĩ hát biến tấu, họ thích hoạt động trong một môi trường hỗn loạn với nhiều điều không biết trước.

Họ ý thức hướng đi chung sẽ cùng nhau tiến tới, chấp nhận những điều không chắc chắn và gây ngạc nhiên, sử dụng các công cụ có sẵn trong tay cùng với bản năng để đạt được mục tiêu. Loại người này là hiếm hoi, độc đáo và điên rồ. Họ là những nghệ sĩ.”

Steve Blank, chủ một loạt các doanh nghiệp khởi nghiệp từ thung lũng Silicon và giảng dạy tại nhiều trường đại học nêu quan điểm:

“Trong khi rất khó để định nghĩa nghệ thuật, các nghệ sĩ thường yêu thích dùng thế giới làm sân chơi thể nghiệm. Tôi có dịp trở thành nghệ sĩ nội trú tại San Francisco và làm việc tại một phòng trưng bày, nơi đã thể hiện sự tương tác tuyệt vời giữa nghệ thuật và sáng tạo số mà vùng thung lũng thường thích thực hiện.

Trong thời gian ba tháng làm việc tại GAFFTA (Gray Area Foundation for the Arts- tổ chức Gray Area vì Nghệ Thuật), tôi đã được học để khám phá, nhưng quan trọng nhất là tôi đã gặp được những lập trình viên sáng tạo (creative coder) và các nghệ sĩ hình ảnh hoá dữ liệu (data visualization artists), không có chức danh nào định nghĩa chính xác được công việc của họ.

GAFFTA được thành lập dựa trên ý tưởng rằng sáng tạo là một nghệ thuật và ngược lại và bạn buộc phải thử nghiệm để có thể tiến xa hơn trong cuộc cách mạng số. Hội đồng quản trị của tổ chức này bao gồm  đại diện của các công ty công nghệ như Twitter hay Google Labs.

Aaron Koblin,  đến từ Google, một trong những “nghệ  sĩ dữ liệu” , trước đây từng là nghệ sĩ nội trú và là thành viên của hội đồng quản trị, đã được mời diễn thuyết tại hội nghị TED. Anh ấy đại diện cho trí tuệ sáng tạo do biến công việc hình ảnh hoá dữ liệu không chỉ trở thành một sáng tạo công nghệ mà còn  là một nghệ thuật.

Công việc tại Google không ngăn cản Aaron được hợp tác với các dự án tuyệt vời khác như dự án của Johny Cash và gần đây là dự án Arcade Fire, đã được đề cử cho giải Grammy năm nay.

Tại một hội nghị TNW (the Next Web), Mark Randall đã tóm tắt làm thế nào mà cuộc cách mạng số sẽ biến sự khám phá lẫn nhau giữa công nghệ và giáo dục khai phóng trở nên thiết yếu cho thế hệ tương lai.

“Tư duy giờ đây quan trọng hơn là kiến thức,” Mark nói

Chúng ta cần cách mạng hoá giáo dục để  khuyến khích đổi mới và cần dạy cho trẻ cách chơi, nắm bắt cơ hội và  sáng tạo. Nếu không dạy cho trẻ em các môn học khai phóng, chúng ta sẽ hạn chế khả năng sáng tạo của các em. Do vậy, sáng kiến hay cuộc cách mạng này không chỉ là trách nhiệm của Thung lũng Silicon mà trở thành trách nhiệm toàn cầu.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *